Tashqi effekt (eksternaliya) nima?
Boshqa nomi: Externality
Bir shaxsning iqtisodiy faoliyati bitimda qatnashmagan uchinchi shaxslarga yetkazadigan va narxda aks etmaydigan foyda yoki zarar. Salbiy tashqi effektda zarar ko'rgan tomon tovon olmaydi (masalan, shovqin, ifloslanish), ijobiysida esa foyda ko'rgan tomon haq to'lamaydi (masalan, qo'shnining bog'idan asalarilar oziqlanishi). Narx bunday oqibatlarni hisobga olmagani uchun bozor resurslarni noto'g'ri taqsimlaydi: salbiy effektli tovar keragidan ko'p, ijobiy effektli tovar esa keragidan kam ishlab chiqariladi. Shuning uchun davlat soliq, jarima, subsidiya yoki normativlar orqali aralashadi.
Manba: Britannica: spillover (economics); Externality (Wikipedia)