Aylanmadan olinadigan soliq yoki foyda solig'i: farqi nimada?
Biri tushumdan, ikkinchisi foydadan hisoblanadi. Ikki soliqning mantiqi va qaysi biznesga qaysi biri qulayroq bo'lishi.
Ikki tadbirkor bir xil, oyiga 100 mln so'm savdo qiladi. Birining xarajati katta, ikkinchisiniki kichik. Ular uchun qaysi soliq foydaliroq? Javob ikki soliqning farqida.
Asosiy farq nimada?
- Aylanmadan olinadigan soliq jami tushumdan (aylanmadan) hisoblanadi. Xarajatlar ayrilmaydi.
- Foyda solig'i foydadan hisoblanadi: daromaddan xarajatlar ayrilgandan keyin qolgan summadan.
Qaysi biri qachon qulayroq?
- Xarajati kam, ustamasi yuqori biznes (xizmat ko'rsatish, maslahat): ko'pincha aylanmadan olinadigan soliq soddaroq
- Xarajati katta, foydasi kichik biznes (ulgurji savdo, ishlab chiqarish): foydadan soliq odatda mantiqiyroq
- Aylanmadan olinadigan soliq hisobi oddiy, foyda solig'i esa xarajatlarni hujjat bilan to'liq hisobga olishni talab qiladi
Har kim xohlaganini tanlay oladimi?
Yo'q. Aylanmadan olinadigan soliqni qo'llash shartlari (daromad chegarasi, faoliyat turi va boshqalar) Soliq kodeksida belgilanadi. Chegaradan oshgan korxona umumiy tartibga o'tadi. Amaldagi shartlar va stavkalarni Soliq kodeksidan tekshiring.
Hayotiy misol
Sartaroshxonaning tushumi katta, xarajati esa asosan ijara va asboblar. Ulgurji do'konning tushumi ham katta, lekin uning katta qismi tovarni sotib olishga ketadi. Tushumdan olinadigan soliq ikkinchisi uchun og'irroq bo'lishi mumkin, chunki uning foydasi tushumning kichik qismi.
O'zingizni sinang
Shu mavzu bo'yicha 5 ta savol: variantni bosing yoki javobni oching.
«Kumush ip» MChJ O'zbekiston rezidenti bo'lgan ishtirokchi Malika Rustamovaga ustav kapitalidagi ulushi bo'yicha 40 000 000 so'm dividend hisobladi (MChJ aksiya chiqarmaydi; Malika soliq imtiyozi beriladigan alohida toifaga kirmaydi). Soliq kodeksiga ko'ra bu dividenddan qancha jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig'i ushlab qolinadi?
«Sayram choy» MChJ ishtirokchisi bo'lgan, O'zbekiston norezidenti hisoblangan jismoniy shaxsga 30 000 000 so'm dividend hisobladi (xalqaro shartnoma bo'yicha imtiyoz qo'llanmaydi deb olinsin). Soliq kodeksining 382-moddasidagi stavka bo'yicha to'lov manbaida qancha jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig'i ushlab qolinadi?
Soliq kodeksiga ko'ra foyda solig'i bo'yicha soliq davri va hisobot davri qaysi?
«Shahrisabz qandolat» MChJ 2026-yil uchun foyda solig'i hisobotini 2027-yilda soliq organiga taqdim etdi. Soliq kodeksining 84-moddasi 1-qismiga ko'ra (boshqa qoida yo'q deb olinsin) bu hisobot va unga ilovalarni kamida qachongacha saqlashi shart?
Soliq kodeksining 59-moddasiga ko'ra ijtimoiy soha faoliyatidan olingan daromad jami yillik daromadning kamida qancha qismini tashkil etsa, foyda solig'i bo'yicha ijtimoiy soha maqomi beriladi?
Javob berildi: 0 / 55 tadan 0 ta to'g'ri
Barcha testlar →Yana qarang
Manbalar
- O'zbekiston Respublikasi Soliq kodeksi · aylanmadan olinadigan soliq va foyda solig'i boblari; qo'llash shartlari va stavkalarni shu yerdan tekshiring
- Misol · muallif tomonidan tuzilgan, shartli