Bo'sh pul bankdagi omonatga (depozitga) qo'yilsa, buxgalteriyada qanday yoziladi?
Hisob-kitob schyotida bekor turgan pul omonatga qo'yildi. Endi u qaysi schyotda turadi, foiz qachon daromad bo'ladi? Gilam fabrikasi misolida 5890, 4830 va 9530 schyotlari.
"Nafis Gilam" fabrikasi bahorgi sotuvdan keyin hisob-kitob schyotida 300 mln so'm to'pladi. Yangi xomashyo xaridi esa olti oydan keyin. Moliya direktori Shoira opa pulni bekor turgizmaslik uchun olti oylik bank omonatiga qo'ydi. Buxgalter Akmal so'radi: "Bu pul endi ham 5110 da turaveradimi?"
Yo'q. Omonatdagi pul firmaning puli bo'lib qoladi, lekin u endi qisqa muddatli investitsiya.
Omonat nega 5110 da qolmaydi?
5110 "Hisob-kitob hisobvarag'i" kundalik to'lovlar uchun ishlatiladigan pulni ko'rsatadi. Omonatdagi pulni esa shartnoma muddati tugaguncha erkin ishlatib bo'lmaydi.
21-son BHMS bo'yicha bir yildan ko'p bo'lmagan muddatga qilingan investitsiyalar 5800 guruhida hisobga olinadi, bank omonatlari esa aynan 5890 "Boshqa joriy investitsiyalar" schyotida yuritiladi. Omonat qaytarilganda teskari yozuv beriladi.
Shu ajratish hisobotni o'qiyotgan odamga muhim narsani aytadi: fabrikada 300 mln bor, lekin u bugun yetkazib beruvchiga to'lashga tayyor emas.
Qanday provodkalar beriladi?
Misolda shartli yillik stavka 16% olingan: bu muallif o'ylab topgan raqam, bozor stavkasi emas; haqiqiy stavka bank bilan tuzilgan shartnomada belgilanadi. Foiz har oy hisob-kitob schyotiga to'lanadi, omonat muddati shu yil ichida tugaydi. Bir oylik foiz: 300 000 000 × 16% ÷ 12 = 4 000 000 so'm.
| Qadam | Operatsiya | Debet | Kredit | Summa |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Pul omonatga o'tkazildi | 5890 | 5110 | 300 000 000 |
| 2 | Oy oxirida foiz hisoblandi | 4830 | 9530 | 4 000 000 |
| 3 | Bank foizni hisob-kitob schyotiga to'ladi | 5110 | 4830 | 4 000 000 |
| 4 | Muddat tugadi, omonat qaytdi | 5110 | 5890 | 300 000 000 |
| 5 | Davr oxirida foiz daromadi yopildi | 9530 | 9910 | 24 000 000 |
2- va 3-qadamlar olti marta takrorlanadi: 6 × 4 000 000 = 24 000 000 so'm foiz daromadi. 5-qadam yil oxirida 9530 da yig'ilgan jami summani yakuniy moliyaviy natijaga o'tkazadi.
Bank foizni oxirida bir yo'la to'lasa-chi?
Ba'zi omonat shartnomalarida foiz muddat oxirida to'lanadi. Unda 2-qadam baribir har oy yoziladi, 3-qadam esa faqat oxirida bir marta bo'ladi.
| Oy | Hisoblangan foiz (4830 debeti) | 4830 qoldig'i |
|---|---|---|
| 1-oy | 4 000 000 | 4 000 000 |
| 2-oy | 4 000 000 | 8 000 000 |
| 3-oy | 4 000 000 | 12 000 000 |
| 4-oy | 4 000 000 | 16 000 000 |
| 5-oy | 4 000 000 | 20 000 000 |
| 6-oy | 4 000 000 | 24 000 000 |
Olti oy oxirida bank 24 mln so'mni to'laydi: 5110 / 4830, va 4830 qoldig'i nolga tushadi. Foiz pul kelgan oyning emas, pul omonatda turgan har bir oyning daromadi. Shuning uchun u har oy hisoblanadi.
Agar bank omonatni ochish yoki o'tkazma uchun xizmat haqi yechsa, u alohida xarajat: 9430 / 5110.
Shoira opaning tekshiruv ro'yxati
- Shartnomada foiz qachon to'lanishi: har oy yoki muddat oxirida
- Muddatidan oldin yechilsa, foiz qanday qayta hisoblanishi
- Omonat muddati to'lov kalendariga mos kelishi: xomashyo puli kerak bo'lgan kunda omonat ochiq turmasligi kerak
O'zingizni sinang
Shu mavzu bo'yicha 5 ta savol: variantni bosing yoki javobni oching.
Korxona bo'sh turgan pulini hisob-kitob hisobvarag'idan bankdagi olti oylik muddatli omonatga (depozitga) o'tkazdi. 21-son BHMS bo'yicha qanday provodka beriladi?
Kassadagi savdo tushumi inkassatorga topshirilganda Dt 5710 Kt 5010 yozildi. Endi bu pul bankdagi hisob-kitob hisobvarag'iga kelib tushdi. Qanday provodka beriladi?
«Sho'rchi texno» MChJ buxgalteriya kitobida 5110 schyoti qoldig'i 18 600 000 so'm. Bank ko'chirmasi solishtirilganda kitobga yozilmagan ikki yozuv topildi: xaridor to'lovi 1 200 000 so'm kelib tushgan va bank xizmat haqi 90 000 so'm yechib olingan (summalar shartli). Ikkala yozuv kitobga kiritilgach, 21-son BHMS 225-bandiga ko'ra 5110 qoldig'i qancha bo'ladi?
Bankdan olingan qisqa muddatli kredit muddatida hisob-kitob hisobvarag'idan qaytarildi. Qanday provodka beriladi?
Shartli tijorat bankining mijozlarga bergan kreditlari 840 mlrd so'm, mijozlardan jalb qilgan depozitlari 1 050 mlrd so'm. Kredit-depozit nisbati (kreditlar / depozitlar × 100%) qancha?
Javob berildi: 0 / 55 tadan 0 ta to'g'ri
Barcha testlar →Yana qarang
Manbalar
- 21-son BHMS "Hisobvaraqlar rejasi", 240 va 243-bandlar · qisqa muddatli (bir yildan ko'p bo'lmagan) investitsiyalar; bank omonatlari 5890 "Boshqa joriy investitsiyalar" da; omonat qaytarilganda teskari yozuv
- 21-son BHMS, 210, 216, 416 va 421-bandlar · 4830 "Olinadigan foizlar"; joriy investitsiyalar bo'yicha foiz daromadi 9530 kreditida 4830 bilan bog'langan holda; 5110–5530 / 4830 (foiz kelib tushishi); 9510–9590 / 9910 (davr oxirida yopilishi)
- 21-son BHMS, 410-band · bank xizmatlari to'lovlari 9430 "Boshqa operatsion xarajatlar" da
- Misol, foiz stavkasi va summalar · muallif tomonidan tuzilgan, shartli; real stavka bank bilan tuzilgan shartnomada belgilanadi