Ombordan chiqqan material qaysi narxda hisobdan chiqariladi: FIFO yoki o'rtacha qiymat?
Bir xil shakar uch xil narxda olingan. Ishlab chiqarishga berilganda qaysi narx olinadi? 4-son BHMS dagi usullarni qandolat sexi misolida solishtiramiz.
"Nurafshon Qandolat" sexi pishiriq uchun shakarni bir oyda uch marta sotib oldi va har gal narx boshqacha edi. Oy oxirida 250 kg shakar ishlab chiqarishga berildi. Buxgalter Zarina savolga duch keldi: bu 250 kg ni qaysi narxda yozish kerak?
Bu oddiy savol emas. Tanlangan narx mahsulot tannarxini, demak, foydani ham o'zgartiradi.
4-son BHMS qanday usullarni beradi?
Standartning 62-bandiga ko'ra, chiqib ketayotgan zaxiralar qiymati quyidagi uch usuldan biri bilan aniqlanadi: 1. Identifikatsiyalangan tannarx: har bir birlik o'z haqiqiy narxida chiqariladi 2. O'rtacha tortilgan qiymat (AVECO): barcha birliklarning o'rtacha narxi olinadi 3. FIFO: birinchi kelgan zaxira birinchi chiqqan deb hisoblanadi
Birinchi usul bir-birining o'rnini bosmaydigan, alohida tartibda ishlatiladigan zaxiralar uchun mo'ljallangan. Shakar esa bir xil, uni qaysi qopdan olinganini ajratib bo'lmaydi. Demak, Zarina FIFO va AVECO orasidan tanlaydi.
Oy davomida omborda nima bo'ldi?
| Sana | Operatsiya | Miqdor, kg | Narxi, so'm | Summa, so'm |
|---|---|---|---|---|
| 1-sana | Oy boshidagi qoldiq | 100 | 9 000 | 900 000 |
| 8-sana | Xarid | 200 | 9 600 | 1 920 000 |
| 21-sana | Xarid | 100 | 10 200 | 1 020 000 |
| Jami | 400 | 3 840 000 |
Oy oxirida ishlab chiqarishga 250 kg berildi.
FIFO bo'yicha qancha chiqadi?
FIFO da avval eng eski shakar "chiqadi": - 100 kg × 9 000 = 900 000 (oy boshidagi qoldiq) - 150 kg × 9 600 = 1 440 000 (8-sanadagi partiyadan) - Ishlab chiqarishga: 2 340 000 so'm
Omborda qolgan 150 kg: 50 kg × 9 600 + 100 kg × 10 200 = 1 500 000 so'm.
O'rtacha qiymat bo'yicha-chi?
Avval bir kilogrammning o'rtacha narxi topiladi: 3 840 000 ÷ 400 = 9 600 so'm. - Ishlab chiqarishga: 250 × 9 600 = 2 400 000 so'm - Omborda qolgan 150 kg: 150 × 9 600 = 1 440 000 so'm
Natijalar qanday farq qiladi?
| Ko'rsatkich | FIFO | AVECO |
|---|---|---|
| Ishlab chiqarishga berilgan shakar | 2 340 000 | 2 400 000 |
| Oy oxiridagi qoldiq | 1 500 000 | 1 440 000 |
| Jami (o'zgarmaydi) | 3 840 000 | 3 840 000 |
Narxlar o'sib borayotganda FIFO tannarxni pastroq, qoldiqni esa yuqoriroq ko'rsatadi. Narxlar tushayotganda manzara teskari bo'ladi. Jami summa ikkala usulda ham bir xil: faqat uning "chiqqan" va "qolgan" qismga bo'linishi farq qiladi.
Provodka ikkala usulda bir xil, faqat summa boshqa: Debet 2010 "Asosiy ishlab chiqarish" – Kredit 1010 "Xom ashyo va materiallar".
Usulni qanday tanlash kerak?
- Tanlangan usul hisob siyosatida yozib qo'yiladi
- Har bir zaxira guruhi bo'yicha hisobot yili davomida faqat bitta usul qo'llanadi
- O'rtacha narxni oy oxirida bir marta yoki har yangi partiya kelganda hisoblash mumkin: buni ham hisob siyosatida belgilang
O'zingizni sinang
Shu mavzu bo'yicha 5 ta savol: variantni bosing yoki javobni oching.
«Kitob charm» MChJ omboridagi teri xom ashyosining haqiqiy tannarxi 30 000 000 so'm, sotishning sof qiymati (bozor bahosi) esa 26 000 000 so'm. 21-son BHMS 87-bandiga ko'ra material qaysi qiymatda hisobga olinadi?
Omborda 10 dona × 1 000 so'mlik qoldiq bor edi, keyin 10 dona × 1 200 so'mdan kirdi. 15 dona chiqarildi. FIFO usulida chiqqan tovar tannarxi qancha?
Ulgurji savdo firmasi ombordagi tovarlarni xaridorga sotdi. Sotilgan tovarlarning tannarxi qanday provodka bilan hisobdan chiqariladi?
«Qaqajon Pishiriq» MChJ ombordagi tayyor pishiriqlarning bir qismini xaridorga sotdi, ularning tannarxi 12 000 000 so'm. Tannarxni hisobdan chiqarish qanday yoziladi?
«Dehqonobod Sement» MChJ bo'sh turgan omborini boshqa tashkilotga operativ ijaraga berdi. Ombor boshlang'ich qiymati 216 000 000 so'm; hisob siyosatida to'g'ri chiziqli usul va 240 oy foydali xizmat muddati belgilangan, tugatish qiymati yo'q. Ijaraga beruvchida oylik eskirish qanday yoziladi?
Javob berildi: 0 / 55 tadan 0 ta to'g'ri
Barcha testlar →Yana qarang
Manbalar
- 4-son BHMS "Tovar-moddiy zaxiralar", 62–67-bandlar · identifikatsiyalangan tannarx, AVECO va FIFO usullari; bir yil davomida bitta usul; usul hisob siyosatida ko'rsatiladi
- 21-son BHMS "Hisobvaraqlar rejasi" · 1010, 2010 schyotlari
- Misol va summalar · muallif tomonidan tuzilgan, shartli