Mulk va mol-mulk nima?

Q: Mulk nima?

Mulk bu kimgadir tegishli narsa. "Bu tikuv mashinasi Sabohat opaning mulki" deganda, mashina unga tegishli ekanini aytamiz. Narsa kimga tegishli bo'lsa, o'sha odam uning egasi deyiladi. Egasi narsani o'zi ishlatishi, boshqaga berishi yoki sotishi mumkin.

Q: Mol-mulk nima?

Mol-mulk bu bir odam yoki oilaga tegishli narsalarning hammasi, jamlab aytilgani. Bitta tikuv mashinasi mulk. Uy, tikuv mashinalari, mato va kartadagi pul birga olinsa, bu Sabohat opaning mol-mulki.

Q: Ishlatgan narsam meniki bo'ladimi?

Yo'q. Narsani ishlatish bilan unga egalik qilish har xil narsa. Dazmolni Sabohat opa har kuni ishlatadi, lekin uni sotib yubora olmaydi: egasi qo'shni. Ijaraga olingan rasta ham shunday. Sabohat opa unda savdo qiladi, buning uchun haq to'laydi, ammo rasta uniki bo'lib qolmaydi.

Q: Mol-mulk qancha turadi?

Misol uchun (raqamlar shartli), Sabohat opa o'z mol-mulkini daftarga yozdi: Ro'yxatda dazmol ham, rasta ham yo'q. Ular Sabohat opaga tegishli emas, shuning uchun uning mol-mulkiga kirmaydi. E'tibor bering: pul ham mol-mulk. Uni ham "menga nima tegishli" ro'yxatiga yozamiz.

Sabohat opa uyda ko'ylak tikadi. Xonasida tikuv mashinasi, bir taxlam mato, burchakda esa qo'shnidan vaqtincha olingan katta dazmol turibdi. Bir kuni kichik qizi so'radi: "Oyi, bularning hammasi biznikimi?" Savol oddiy, lekin javob uchun yangi so'z kerak.

Mulk nima?

Mulk bu kimgadir tegishli narsa. "Bu tikuv mashinasi Sabohat opaning mulki" deganda, mashina unga tegishli ekanini aytamiz.

Narsa kimga tegishli bo'lsa, o'sha odam uning egasi deyiladi. Egasi narsani o'zi ishlatishi, boshqaga berishi yoki sotishi mumkin.

Mol-mulk nima?

Mol-mulk bu bir odam yoki oilaga tegishli narsalarning hammasi, jamlab aytilgani. Bitta tikuv mashinasi mulk. Uy, tikuv mashinalari, mato va kartadagi pul birga olinsa, bu Sabohat opaning mol-mulki.

Ishlatgan narsam meniki bo'ladimi?

Yo'q. Narsani ishlatish bilan unga egalik qilish har xil narsa.

Narsa	Kim ishlatadi	Kimniki
tikuv mashinasi	Sabohat opa	Sabohat opaning o'zi
qo'shnidan olingan dazmol	Sabohat opa	qo'shnining
kutubxonadan olingan kitob	qizi	kutubxonaning
bozordagi ijaraga olingan rasta	Sabohat opa (shanba kunlari)	rasta egasining

Dazmolni Sabohat opa har kuni ishlatadi, lekin uni sotib yubora olmaydi: egasi qo'shni. Ijaraga olingan rasta ham shunday. Sabohat opa unda savdo qiladi, buning uchun haq to'laydi, ammo rasta uniki bo'lib qolmaydi.

Mol-mulk qancha turadi?

Misol uchun (raqamlar shartli), Sabohat opa o'z mol-mulkini daftarga yozdi:

Narsa	Taxminiy qiymati, so'm
uy	400 000 000
tikuv mashinasi	3 000 000
mato chetini yo'radigan ikkinchi mashina (overlok)	2 500 000
mato zaxirasi	1 500 000
kartadagi pul	2 000 000
Jami	409 000 000

Ro'yxatda dazmol ham, rasta ham yo'q. Ular Sabohat opaga tegishli emas, shuning uchun uning mol-mulkiga kirmaydi.

E'tibor bering: pul ham mol-mulk. Uni ham "menga nima tegishli" ro'yxatiga yozamiz.

Mol-mulk qanday turlarga bo'linadi?

Kundalik hayotda mol-mulk ko'pincha ikki guruhga ajratiladi:

ko'chmas mulk: yerga mahkam bog'langan, buzmasdan joyidan ko'chirib bo'lmaydigan narsa: yer uchastkasi, uy, bino. Sabohat opaning ro'yxatida bu uy;
ko'char mulk: olib yurish, joyini o'zgartirish mumkin bo'lgan narsa. Sabohat opaning ro'yxatida uydan boshqa hamma narsa shu guruhga kiradi: ikkala mashina, mato va pul.

Yana bir narsa: ko'p narsa vaqt o'tib eskiradi. Besh yil ishlagan tikuv mashinasini yangisining narxida sotib bo'lmaydi. Shuning uchun mol-mulk qiymati har yili bir xil qolavermaydi.

Buxgalteriyada bir eslatma

Buxgalteriyada do'kon yoki ustaxona ixtiyoridagi va kelajakda unga naf keltirishi kutilgan narsalar aktiv deb ataladi. Ulardan uzoq vaqt ishlatiladigan dastgoh yoki bino esa asosiy vosita deyiladi. Bu so'zlar bilan keyingi darslarda tanishamiz, hozircha lug'atdagi sahifalarini o'qib ko'rishingiz mumkin.

Keyingi darsda

Sakkizinchi alifbo darsida o'zgalarga vaqtincha beriladigan va o'zgalardan olinadigan pul haqida gaplashamiz: qarz, uni berish va olish.

O'zingizni sinang

Shu mavzu bo'yicha 5 ta savol: variantni bosing yoki javobni oching.

Farhod pulini bir yilga 20% nominal daromad bilan omonatga qo'ydi. Shu yili narxlar darajasi 10% oshdi. Aniq formula bo'yicha uning real daromadi taxminan necha foiz?

Shahar bozorida qovun uchun talab funksiyasi Qd = 100 − 2P, taklif funksiyasi Qs = 20 + 2P (P — narx, ming so'mda; Q — dona). Muvozanat narx va muvozanat miqdor qancha?

Shartli shaharda non bozorini uchta novvoyxona egallagan, ularning bozor ulushlari 50%, 30% va 20%. Xerfindal-Xirshman indeksi (ulushlar foizdagi kvadratlari yig'indisi) qancha?

Oldingi savoldagi qovun bozorida (Qd = 100 − 2P, Qs = 20 + 2P) narx 15 ming so'mda qat'iy ushlab turilsa, nima yuz beradi?

Shartli mamlakatda real YaIM bir yilda 5% ga oshdi, aholi soni esa 2% ga ko'paydi. Aholi jon boshiga to'g'ri keladigan real YaIM aniq hisobda necha foizga oshdi (bir xonagacha)?

Javob berildi: 0 / 55 tadan 0 ta to'g'ri

Barcha testlar →