РусскийEnglish
hisobchilar.uzBuxgalterlar va soliqchilar uchun
Import-eksport4 daqiqa o'qish · Yangilangan: 8-noyabr, 2026

Reimport (41-kod): eksport qilingan tovar qaytib kelsa, nima bo'ladi va buxgalteriyada qanday yoziladi?

Xaridor eksport partiyasining bir qismini qaytardi. Uni boj va soliqsiz qaytarib olib kirish uchun Kodeks qanday shartlar qo'yadi, muddat qachondan sanaladi va qaytgan mahsulot tushum hamda tannarxni qanday kamaytiradi: 8 punkt va quritilgan o'rik misoli.

Eksport har doim ham oxirigacha bormaydi: xaridor partiyaning bir qismini kontraktga mos emas deb qaytaradi yoki shartnomani bajarmaydi. Shunda tovarni yana O'zbekistonga olib kirish kerak bo'ladi. Uni yangi import qilib boj to'lamaslik uchun Bojxona kodeksida reimport rejimi bor, deklaratsiyadagi kodi 41 («Bojxona yuk deklaratsiyasini to'ldirish tartibi to'g'risidagi yo'riqnoma», 3-ilova).

Asosiy tezislar

  1. Rejimning mohiyati (58-modda). Ilgari bojxona hududidan olib chiqilgan tovar boj va soliqlar to'lanmasdan, iqtisodiy siyosat choralari qo'llanmasdan qaytarib olib kiriladi. Reimport qilingan tovar erkin muomalaga chiqarilgan tovar sifatida qaraladi, ya'ni keyin uni ichki bozorda erkin sotish mumkin.
  2. To'rtta umumiy shart (59-moddaning birinchi qismi). Tovar olib chiqilayotganda erkin muomaladagi tovar maqomiga ega bo'lgan bo'lishi; belgilangan muddatda reimportga ma'lum qilinishi; tabiiy eskirish yoki normal tashish, saqlash va foydalanishdagi kamayishdan tashqari o'sha holatida bo'lishi; bojxona uni identifikatsiya qila olishi.
  3. Muddat (59-modda). Umumiy muddat: tovar olib chiqish rejimiga joylashtirilgan paytdan uch yil. Vaqtincha olib chiqilgan tovar uchun vaqtincha olib chiqishning belgilangan muddati, chetda qayta ishlangan tovar qoldig'i uchun qayta ishlash muddati amal qiladi. Olib chiqish sanasi: chiqish rejimi BYD rasmiylashtirilgan kun; olib kirish sanasi: bojxona chegarasi kesib o'tilgan kun.
  4. Eksportdan qaytgan tovar uchun uchta qo'shimcha shart (59-moddaning uchinchi qismi). Ular bir vaqtda bajarilishi kerak: kontrakt shartlari bajarilmagan bo'lishi; tovardan chet elda foydalanilmagan va u ta'mirlanmagan bo'lishi (nuqson yoki qaytarish sababini aniqlash uchun foydalanish bundan mustasno); tabiiy eskirishni hisobga olganda tovar o'zgarmagan bo'lishi (nuqson aniqlangan hollar bundan mustasno).
  5. Qisman qaytarish mumkin (59-moddaning ikkinchi qismi). Partiyaning faqat bir qismi qaytsa ham, shartlar bajarilsa, o'sha qism reimportga joylashtiriladi.
  6. Shikastlangan tovar (58-modda). Yo'lda shikastlangan, holati yomonlashgan tovar reimport qilinishi uchun shikast avariya yoki yengib bo'lmas kuch oqibatida yuz bergani tasdiqlanishi kerak. Tovarni normal holatda saqlash operatsiyalari, jumladan mayda ta'mirlash va texnik xizmat mumkin, kapital ta'mirlash va modernizatsiya esa yo'q; bunday operatsiyalar tovar qiymatini oshirmasligi kerak.
  7. Pul masalasi (58-modda). Eksportda to'langan boj va soliqlar tovarning amalda qaytgan qismi bo'yicha, uni olib chiqqan shaxsning o'zi yoki huquqiy vorisi olib kirsa, Kodeksning 49-bobida belgilangan tartibda qaytariladi. Aksincha, eksportda imtiyoz natijasida olingan summalarni vakolatli shaxs qonunchilikdagi tartibda qaytaradi.
  8. Hujjatlar (60-modda). Deklarant bojxonaga BYD va tovarning kuzatuv hujjatlarini topshiradi. Ruxsat beruvchi hujjatlar bo'lsa, bojxona ularning borligini o'z axborot tizimida mustaqil tekshiradi.

Misol: o'rikning to'rtdan biri qaytdi

"Zarafshon Quruq Meva" MChJ Olmaotadagi xaridorga 20 tonna quritilgan o'rik jo'natdi: 40 000 dollar, tannarxi 360 000 000 so'm. Kontraktda qadoq yorlig'i xaridor tilida bo'lishi yozilgan, lekin 5 tonnaning yorlig'i boshqacha chiqdi. Xaridor shu 5 tonnani ochmasdan qaytardi va unga pul to'lamadi. Tovar ishlatilmagan, holati o'zgarmagan, qaytish sababi kontrakt shartining bajarilmagani, demak 4-tezisdagi shartlar bajariladi. Hammasi shartli; kurs farqi chalg'itmasligi uchun qaytish o'sha oyda, kurs o'zgarmagan (12 600 so'm) deb olingan.

OperatsiyaDebetKreditSumma, so'mAsos (21-son BHMS)
Eksport tushumi: 40 000 × 12 60040109010504 000 000383-band, 1-qator
Sotilgan mahsulot tannarxi91102810360 000 000390-band, 1-qator
Qaytgan 5 t bo'yicha xaridor qarzi bekor qilindi: 10 000 × 12 60090404010126 000 000383-band, 8-qator
Qaytgan o'rik tannarxi omborga tiklandi: 360 000 000 ÷ 4TMZ schyotisotilgan mahsulot tannarxi schyoti90 000 000381-band matni (jadvalda qator yo'q; aniq juftlikni hisob siyosatida belgilang)
Oy oxirida 9040 yopildi90109040126 000 000383-band, 10-qator

Natija: sof tushum 504 000 000 − 126 000 000 = 378 000 000 so'm, ya'ni xaridor haqiqatda to'laydigan 30 000 dollarga teng. Qaytgan o'rik yana omborda, yangi yorliq bilan boshqa xaridorga sotilishi mumkin.

O'zingizni sinang

Shu mavzu bo'yicha 5 ta savol: variantni bosing yoki javobni oching.

  1. O'zbekiston yuridik shaxsi bo'lgan avtotashuvchi eksport qilinadigan tovarni O'zbekistondan tashqariga olib bordi. Soliq kodeksining 263-moddasi birinchi qismi 4-bandiga ko'ra bu xizmatga QQSning nol stavkasi qanday shart bilan qo'llanadi?

  2. «Marg'ilon atlas» MChJ xorijga olib chiqiladigan tovari uchun bojxona rejimini tanladi. Bojxona kodeksiga ko'ra tanlangan bojxona rejimi qanday ma'lum qilinadi?

  3. Bojxona kodeksiga ko'ra reimport bojxona rejimiga joylashtirilgan tovarga qanday tovar sifatida qaraladi?

  4. To'qimachilik korxonasi o'z mahsulotini eksport bojxona rejimiga joylashtirdi. Bojxona kodeksiga ko'ra tovar qachon O'zbekiston tovari maqomini yo'qotadi?

  5. «Ipak Yo'li Savdo» MChJ xorijdan 10 000 AQSh dollarlik tovar sotib oldi. 4 000 dollar bo'nak oldindan to'langan (o'sha kundagi Markaziy bank kursi shartli 12 000 so'm), tovar hisobga qabul qilingan kuni kurs shartli 12 500 so'm. Bojxona to'lovlari va transport xarajatlarini hisobga olmaganda, tovarning so'mdagi tannarxi qancha?

Javob berildi: 0 / 55 tadan 0 ta to'g'ri

Barcha testlar →

Yana qarang

Manbalar

  1. O'zbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi (2016-yil 20-yanvardagi O'RQ-400-son Qonun bilan tasdiqlangan), 58-modda · reimport ta'rifi; erkin muomaladagi tovar sifatida qaralishi; shikastlangan tovarga faqat avariya yoki yengib bo'lmas kuch tasdiqlansa yo'l qo'yilishi; eksportda to'langan boj va soliqlarni 49-bob tartibida qaytarish; eksportdagi imtiyozlar natijasida olingan summalarni qaytarish
  2. O'zbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi (2016-yil 20-yanvardagi O'RQ-400-son Qonun bilan tasdiqlangan), 59-modda · talablar va shartlar: erkin muomala maqomi, uch yillik muddat (vaqtincha olib chiqishda va qayta ishlash qoldig'ida o'z muddati), o'sha holat, identifikatsiya; qisman qaytarish; eksport qilingan tovar uchun uchta qo'shimcha shart
  3. O'zbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi (2016-yil 20-yanvardagi O'RQ-400-son Qonun bilan tasdiqlangan), 60-modda · BYD va kuzatuv hujjatlari; ruxsat beruvchi hujjatlarni bojxona axborot tizimida mustaqil tekshirishi
  4. O'zbekiston Respublikasining Bojxona kodeksi (2016-yil 20-yanvardagi O'RQ-400-son Qonun bilan tasdiqlangan), 51 va 52-moddalar · chetda qayta ishlanmagan qoldiq reimport qilinadigan tovar sifatida; 61-rejimni reimport bilan tugallash
  5. «Bojxona yuk deklaratsiyasini to'ldirish tartibi to'g'risidagi yo'riqnoma», 3-ilova «Bojxona rejimlari tasniflagichi» · Reimport kodi: 41
  6. 21-son BHMS «Xo'jalik yurituvchi subyektlarda buxgalteriya hisobining hisobvaraqlar rejasi va uni qo'llash bo'yicha yo'riqnoma»: 381-band, 383-band (1, 8 va 10-qatorlar), 390-band (1-qator) · 9040 kontr-passiv schyot; qaytarilgan mahsulot tannarxi tovar-moddiy zaxiralar schyoti debetiga va sotilgan mahsulot tannarxi schyoti kreditiga (band matni); Dt 4010 – Kt 9010; Dt 9040 – Kt 4010; Dt 9010 – Kt 9040; Dt 9110 – Kt 2810
  7. Misol, korxona nomi, summalar va kurs · muallif tomonidan tuzilgan, shartli

← Barcha maqolalar